Không chỉ là một cung điện đơn thuần, El Escorial còn là cả một khu sinh hoạt của thành phố hoàng gia, nhà thờ, tu viện, lăng mộ và bảo tàng dưới một mái nhà.
El Escorial được xây dựng vào thế kỷ 15 trên đỉnh một ngọn đồi đá, tự nhiên không có cây cối.