Tìm hiểu chung các rối loạn tiểu tiện (đái dầm, tiểu đêm, tiểu són)
Tìm hiểu chung các rối loạn tiểu tiện (đái dầm, tiểu đêm, tiểu són) Rối loạn tiểu tiện là gì? Bàng quang chứa 400 – 600 ml nước tiểu từ thận. Người trưởng thành thường tiểu từ 1 – 2 lít nước tiểu/ ngày, tùy thuộc lượng nước uống và các hoạt động thể chất: Mất mồ hôi, thời tiết nóng hay lạnh, luyện tập,... Số lần tiểu trung bình khoảng 4 – 6 lần/ngày khi có cảm giác buồn tiểu, trừ trường hợp phải nhịn tiểu. Đó là do sự phối hợp hoạt động của bàng quang, cơ thắt niệu đạo và cơ sàn chậu của hệ thống thần kinh cơ. Rối loạn tiểu tiện là một hội chứng tiết niệu do sự rối loạn vận động của cơ thắt bàng quang và niệu đạo, biểu hiện qua sự mất hoàn toàn hay một phần khả năng kiểm soát cơ thắt ở cổ bàng quang và niệu đạo.
Triệu chứng rối loạn cảm xúc lưỡng cực Những dấu hiệu và triệu chứng của rối loạn cảm xúc lưỡng cực Rối loạn cảm xúc lưỡng cực bắt đầu với một giai đoạn cấp tính của các triệu chứng, sau đó là một đợt thuyên giảm và tái phát lặp lại. Các đợt thuyên giảm thường hoàn toàn, nhưng một số triệu chứng còn tồn tại ở nhiều bệnh nhân, và đối với một số người, khả năng làm việc bị suy giảm nghiêm trọng. Tái phát là những đợt rời rạc với các triệu chứng dữ dội hơn như hưng cảm, trầm cảm, hưng cảm nhẹ hoặc hỗn hợp các đặc điểm trầm cảm và hưng cảm. Các phát bệnh kéo dài từ vài tuần đến 3 - 6 tháng; các giai đoạn trầm cảm thường kéo dài hơn các giai đoạn hưng cảm hoặc hưng cảm nhẹ. Các chu kỳ thời gian từ khi bắt đầu đợt này đến đợt tiếp theo khác nhau giữa các bệnh nhân. Một số bệnh nhân có các đợt không thường xuyên, có lẽ chỉ một vài đợt trong suốt cuộc đời, trong khi những bệnh nhân khác có các dạng chu kỳ nhanh (thường được định nghĩa là ≥ 4 đợt/năm). Chỉ một số ít bệnh nhân luân phiên giữa hưng cảm và trầm cảm theo từng chu kỳ; trong hầu hết, một cực chiếm ưu thế. Bệnh nhân có thể có ý nghĩ hoặc thực hiện hành vi tự sát. Tỷ lệ tự tử trong suốt cuộc bệnh nhân rối loạn cảm xúc lưỡng cực được ước tính là ít nhất 15 lần so với dân số chung. Hưng cảm Giai đoạn hưng cảm được xác định khi các triệu chứng kéo dài ≥ 1 tuần bao gồm: Tâm trạng tăng cao, hưng phấn hoặc dễ kích động, tăng hoạt động liên tục hướng đến mục tiêu hoặc tăng năng lượng đáng chú ý cộng với ≥ 3 triệu chứng bổ sung: Tăng lòng tự trọng hoặc tính phóng đại; Giảm nhu cầu ngủ; Nói nhiều hơn bình thường; Tư duy bị phân tán hoặc dồn dập; Mất tập trung; Tăng hoạt động có mục đích; Tham gia quá nhiều vào các hoạt động có rủi ro cao (mua sắm nhiều, đầu tư kinh doanh không chắc chắn). Bệnh nhân hưng cảm có thể tham gia vô độ, thái quá và bốc đồng vào các hoạt động giải trí có rủi ro cao khác nhau (ví dụ: Cờ bạc, thể thao nguy hiểm, quan hệ tình dục bừa bãi) mà không hiểu rõ về tác hại có thể xảy ra. Các triệu chứng nghiêm trọng đến mức họ không thể đi làm, học tập hoặc làm việc nhà. Các khoản đầu tư liều lĩnh, tiêu xài hoang phí và các lựa chọn cá nhân khác có thể gây ra những hậu quả không thể khắc phục được. Bệnh nhân trong giai đoạn hưng cảm có thể ăn mặc lòe loẹt, sặc sỡ, thường có phong thái tỏ ra uy quyền, nói nhanh và không ngừng được. Bệnh nhân có thể tạo ra các liên tưởng tiếng kêu (những suy nghĩ mới được kích hoạt bởi âm thanh của từ chứ không phải ý nghĩa). Bệnh nhân dễ bị phân tâm, liên tục chuyển từ chủ đề này sang chủ đề khác. Tuy nhiên, họ có xu hướng tin rằng mình đang ở trạng thái tinh thần tốt nhất. Sự thiếu hiểu biết và khả năng hoạt động ngày càng tăng thường dẫn đến hành vi gây tổn hại nguy hiểm. Sự xích mích giữa các cá nhân với nhau khiến bệnh nhân cảm thấy rằng họ đang bị đối xử bất công hoặc bị bức hại và có thể khiến họ trở thành mối nguy hiểm cho bản thân hoặc người khác. Hoạt động trí óc tăng khiến bệnh nhân cảm thấy tư duy dồn dập và bác sĩ có thể đánh giá qua sự phân tán tư duy. Rối loạn tâm thần hưng cảm là một biểu hiện cực đoan hơn với các triệu chứng loạn thần khó phân biệt với tâm thần phân liệt. Bệnh nhân có ảo tưởng cực kỳ hoành tráng hoặc bị khủng bố (ví dụ: Trở thành tâm linh hoặc bị cảnh sát truy đuổi), đôi khi có ảo giác. Mức độ hoạt động tăng lên rõ rệt; bệnh nhân có thể chạy, la hét, chửi thề hoặc hát. Tâm trạng không ổn định tăng lên, thường là kích động. Có thể xuất hiện mê sảng, mất hoàn toàn tư duy và hành vi. Hưng cảm nhẹ Giai đoạn hưng nhẹ cảm là một biến thể ít nghiêm trọng hơn của hưng cảm bao gồm một giai đoạn riêng biệt kéo dài ≥ 4 ngày với hành vi khác biệt rõ ràng với bản thân lúc bình thường, và bao gồm ≥ 3 trong số các triệu chứng bổ sung được liệt kê ở trên trong giai đoạn hưng cảm. Trong giai đoạn hưng cảm nhẹ, tâm trạng bệnh nhân tươi sáng hơn, nhu cầu ngủ giảm xuống khi năng lượng tăng lên đáng kể và vận động tâm thần tăng. Đối với một số bệnh nhân, giai đoạn hưng cảm nhẹ có tính thích nghi vì chúng tạo ra năng lượng cao, sự sáng tạo, sự tự tin và hoạt động xã hội siêu thường. Nhiều người không muốn rời khỏi trạng thái hưng phấn, sảng khoái. Một số chức năng khá tốt, và chức năng không bị suy giảm rõ rệt. Tuy nhiên, ở một số bệnh nhân, hưng cảm nhẹ biểu hiện như mất tập trung, cáu kỉnh và tâm trạng không ổn định khiến bệnh nhân và những người khác cảm thấy khó chịu. Trầm cảm Giai đoạn trầm cảm có các đặc điểm điển hình của trầm cảm nặng; bao gồm ≥ 5 điều sau đây trong cùng khoảng thời gian 2 tuần và một trong số đó phải có tâm trạng chán nản, mất hứng thú hoặc niềm vui; tất cả các triệu chứng phải xuất hiện gần như mỗi ngày: Tâm trạng chán nản hầu hết trong ngày. Giảm đáng kể hứng thú hoặc niềm vui trong tất cả hoặc hầu như tất cả các hoạt động trong hầu hết thời gian trong ngày. Tăng/ giảm cân đáng kể (> 5% thể trọng) hoặc giảm/tăng cảm giác thèm ăn. Mất ngủ (thường là khó duy trì giấc ngủ) hoặc chứng ngủ quá nhiều. Những người khác quan sát thấy tình trạng kích động hoặc chậm phát triển tâm thần vận động (không tự báo cáo). Mệt mỏi hoặc mất năng lượng. Cảm giác vô dụng, tội lỗi quá mức hoặc không phù hợp. Giảm khả năng suy nghĩ, tập trung hoặc thiếu quyết đoán. Suy nghĩ về cái chết hoặc tự tử lặp đi lặp lại, một nỗ lực tự tử hoặc kế hoạch cụ thể cho việc tự sát. Các đặc điểm loạn thần thường gặp ở trầm cảm lưỡng cực hơn trầm cảm đơn cực. Các đặc điểm hỗn hợp Một giai đoạn hưng cảm hoặc hưng cảm nhẹ được xác định là có các đặc điểm hỗn hợp nếu có ≥ 3 triệu chứng trầm cảm trong hầu hết các ngày của giai đoạn. Tình trạng này thường khó chẩn đoán và có thể chuyển sang trạng thái chu kỳ liên tục; tiên lượng sau đó sẽ xấu hơn so với ở trạng thái hưng cảm hoặc hưng cảm nhẹ đơn thuần. Nguy cơ tự tử trong các đợt hỗn hợp đặc biệt cao. Biến chứng có thể gặp khi mắc bệnh rối loạn cảm xúc lưỡng cực Nếu không được điều trị, rối loạn cảm xúc lưỡng cực có thể dẫn đến các vấn đề nghiêm trọng hơn và ảnh hưởng đến mọi lĩnh vực trong cuộc sống, như: Các vấn đề liên quan đến sử dụng ma túy và rượu; Tự tử hoặc cố gắng tự tử; Các vấn đề pháp lý hoặc tài chính; Mối quan hệ bị tổn hại; Kết quả học tập hoặc công việc kém. Khi nào cần gặp bác sĩ? Nếu có bất kỳ triệu chứng nào nêu trên xảy ra, bạn nên liên hệ ngay với bác sĩ để được kiểm tra và tư vấn. Chẩn đoán và điều trị sớm sẽ giảm nguy cơ tăng nặng của bệnh và giúp bạn mau chóng hồi phục sức khỏe.