Tìm hiểu chung viêm đa vi mạch
Tìm hiểu chung viêm đa vi mạch Viêm đa vi mạch là gì? Mạch máu mang máu đi khắp cơ quan trong cơ thể. Hệ thống động mạch mang máu với oxy từ tim đi khắp cơ thể và hệ thống tĩnh mạch mang máu trở về tim. Các mạch máu nhỏ nhất nối giữa động mạch và tĩnh mạch được gọi là mao mạch. Những mạch máu nhỏ này có chức năng trao đổi oxy, chất dinh dưỡng và lấy các chất thải CO2, sản phẩm khử từ mô. Viêm đa vi mạch (MPA) là tình trạng khiến các mạch máu nhỏ (mao mạch) bị viêm và đây là một loại viêm mạch hiếm gặp. Căn bệnh này có thể làm hỏng các mạch máu và gây ra các vấn đề ở các cơ quan xung quanh cơ thể. MPA thường gây ra tổn thương các mao mạch có chức năng lọc ở thận. Tổn thương này có thể làm mất máu và protein qua nước tiểu, đồng cũng có thể gây suy giảm chức năng thận. MPA cũng có thể ảnh hưởng đến phổi, da, mắt và hệ thần kinh. MPA có thể xảy ra ở mọi lứa tuổi, nhưng thường ảnh hưởng đến những người ở độ tuổi từ 50 đến 60. Cho đến gần đây, các chuyên gia nghĩ rằng MPA là một dạng của tình trạng gọi là viêm nút quanh động mạch. Tuy nhiên, MPA ảnh hưởng đến các mạch máu nhỏ hơn và gây ra các vấn đề khác nhau so với viêm nút động mạch. Các chuyên gia y tế hiện coi nó như một tình trạng riêng biệt khác hẳn với viêm nút động mạch, nghĩa là chúng là 2 bệnh lý hoàn toàn khác nhau.
Phương pháp chẩn đoán & điều trị mụn nhọt Phương pháp xét nghiệm và chẩn đoán mụn nhọt Lâm sàng Chẩn đoán mụn nhọt chủ yếu dựa vào các dấu hiệu lâm sàng. Vị trí xuất hiện: Thường ở đầu, mặt, cổ, lưng, mông và chân tay. Ban đầu, mụn nhọt là các sẩn nhỏ, màu đỏ, sưng tấy ở nang lông. Sau khoảng 2 - 3 ngày, tổn thương sẽ bắt đầu lan rộng và hoá mủ, tạo thành ổ áp-xe , giữa ổ hình thành ngòi mủ. Cận lâm sàng Xét nghiệm công thức máu: Tăng bạch cầu trong máu ngoại vi; Tăng tốc độ lắng máu. Mô bệnh học: Ổ áp-xe ở nang lông phá vỡ cấu trúc nang lông, ở giữa nhọt là tổ chức hoại tử, nhiều tế bào viêm thâm nhập xung quanh, chủ yếu là neutrophil (bạch cầu đa nhân trung tính). Phân lập được tụ cầu vàng từ nuôi cấy mủ. Chẩn đoán phân biệt trong giai đoạn sớm: Với viêm nang lông , herpes da lan toả viêm tuyến mồ hôi mủ và mụn trứng cá . Phương pháp điều trị mụn nhọt hiệu quả Giai đoạn sớm, nhọt chưa có mủ Không được nặn hoặc kích thích vào thương tổn; bôi dung dịch sát khuẩn 2 - 4 lần/ngày. Có thể dùng một trong các loại dung dịch sau: Povidon-iodin 10%; Hexamidin 0,1% hoặc Chlorhexidin 4%. Giai đoạn có mủ Phẫu thuật rạch mụn nhọt để làm sạch thương tổn. Chườm nóng gián đoạn để thúc đẩy thoát mủ nhanh. Đối với những mụn nhọt có kích thước < 5 mm thì không cần dùng kháng sinh. Các trường hợp khuyến cáo sử dụng kháng sinh đường toàn thân: Mụn nhọt > 5 mm hoặc < 5 mm nhưng không thể rạch dẫn lưu. Nhiều mụn nhọt xuất hiện đồng thời. Có bằng chứng viêm mô tế bào lan rộng. Bệnh nhân bị suy giảm miễn dịch. Bệnh nhân có nguy cơ viêm nội tâm mạc . Sốt. Trong thời gian chờ kết quả nuôi cấy và kháng sinh đồ, nên dùng những kháng sinh có hiệu lực trên chủng MRSA. Các lựa chọn điều trị: Trimethoprim/ sulfamethoxazole 160/800mg đến 320/1600mg uống 2 lần/ngày, clindamycin 300 - 600 mg uống mỗi 6 - 8 giờ, doxycycline hoặc minocycline 100 mg uống mỗi 12 giờ. Những bệnh nhân bị sốt, có nhiều ổ áp-xe hoặc hậu bối cần được điều trị bằng 10 ngày trimethoprim/ sulfamethoxazole 160/800mg đến 320/1600mg x 2 lần/ngày phối hợp với rifampin 300 mg x 2 lần/ngày. Bệnh nhân điều trị nội trú tại bệnh viện nơi MRSA phổ biến bị mụn nhọt có thể phải cách ly khỏi các bệnh nhân khác và điều trị theo khuyến cáo đối với bệnh viêm mô tế bào dựa trên kết quả nuôi cấy bằng kháng sinh như sau: Vancomycin 1 g tiêm tĩnh mạch (IV) mỗi 12 giờ. Linezolid 600 mg IV mỗi 12 giờ. Daptomycin 4 mg/kg IV 1 lần/ngày. Telavancin 10 mg/kg IV 1 lần/ngày. Clindamycin 600 mg IV mỗi 8 giờ. Phòng ngừa mụn nhọt thường xuyên tái phát bằng cách dùng xà phòng hoặc sữa tắm có chứa chlorhexidine gluconate với isopropyl alcohol hoặc chloroxylenol 2 - 3%  và tiếp tục duy trì kháng sinh trong vòng 1 - 2 tháng. Bệnh nhân bị mụn nhọt tái phát nên điều trị các yếu tố gây tăng nguy cơ mắc phải như béo phì, đái tháo đường, tiếp xúc tác nhân kích hoạt trong môi trường nghề nghiệp hoặc công nghiệp, và sự xâm nhập của S. aureus hoặc MRSA qua đường hô hấp.